In opdracht van ondernemer Abraham Kraak verrijst in het centrum van Winschoten in 1897 een markant fabriekscomplex in neo-renaissance stijl. Het fabriekscomplex met koopmanshuis bestaat uit een directiewoning, een winkel en een stoommeubelfabriek. De entree van het fraaie woonwinkelpand wordt geflankeerd door twee kariatiden die een houten erker van de woning op de eerste verdieping dragen. Het fabriekspand aan de Torenstraat 36 is door een tussenlid met het woonwinkelpand verbonden.
Sinds 1918 heeft het complex verschillende bestemmingen gekend, van ambachtsschool tot meubelzaak Kok. Van 1951 tot 1976 is het complex in gebruik geweest bij de Groninger Regenkleding Fabriek.
Na jarenlange leegstand en verwaarlozing haalt het oude fabriekscomplex onder de naam ‘Kok-panden’ in 1992 de publiciteit. De gemeente wil de panden slopen om nieuwe seniorenwoningen te kunnen bouwen. De plannen stuiten op verzet van buurtbewoners en diverse organisaties.
Al in juli 1991 pleit Heemschut Groningen in een brief aan het college voor behoud van de panden, omdat de architectonische en stedenbouwkundige waarden onvervangbaar zijn. In de jaren ’60 was immers al een karakteristiek stuk binnenstad verloren gegaan. Een verzoek aan de minister om de panden op de rijksmonumentenlijst te plaatsen, levert een voorlopige beschermde status op. Heemschut krijgt hierbij steun van Stichting Oud-Winschoten en het Comité Behoud historische panden Winschoten. De wethouder, gemeenteraadsleden en de pers krijgen een rondleiding door de Kok-panden, maar de wethouder blijft vasthouden aan het nieuwbouwplan.
In 1993 worden de panden aangewezen als rijksmonument. De gemeente Winschoten en de woningbouwvereniging Acanthus (eigenaar van de panden) gaan tegen het esluit in bezwaar. Gelukkig behouden de panden hun monumentenstatus en er komt een restauratieplan. Dankzij een schenking van het Nationaal Restauratiefonds kan de restauratie van start aan.
Foto: Chris Booms
Cookies
Maak een keuze tussen het accepteren van alleen functionele cookies (deze zijn noodzakelijk) en optionele analytics cookies waarmee wij deze website kunnen verbeteren. Lees meer op privacy & cookies.
