Lunchlezing: Nationaal beleid voor cultuurlandschappen

Monumentenzorg in Kenia

Online lunchlezing | Dinsdag 3 november

De volgende Heemschut Lunchlezing gaat over monumentenzorg in een ver land: Kenia. Architect Janfrans van der Eerden, die een lange geschiedenis in het land heeft, vertelt over zijn belevenissen rond het thema.

Achter de kuststrook van Kenia arriveerde rond 1900 de globalisering in de vorm van een Engelse spoorlijn naar het Victoriameer teneinde de bronnen van de Nijl te beheersen. Het werd 60 jaar lang een kolonistenland tot 60 jaar geleden de onafhankelijkheid kwam. Hoe gaat een ‘kunstmatig’ land met zijn erfgoed om?

Over de lezing

Aan bod komen architectuurstijlen in Kenia, Nederlandse invloeden, publieke waardering voor architectuur, bedreigingen en sloop, oprichting Heritage Trust Kenya (HTK) in 2016.

Traditionele architectuur en bouwtechniek hebben plaatsgemaakt voor alle architectuurstijlen vanaf pakweg 1800. De immigranten brachten hun vertrouwde stijlen mee, globaal herkenbaar als arts-and-crafts, neoclassicisme, Indiase en Islam-invloeden. Vanaf 1920 werd de mondiale architectuurmode gevolgd: art deco, modernisme, postmodernisme, traditionalisme, neomodernisme, supermodernisme. Er is natuurlijk in een dergelijk land een enorme hoeveelheid informele ‘architectuur’ die niet in een stijl te vangen is behalve dat velen het benoemen als Kikuyugothiek.

Wat probeert de HTK? Het streven betreft documentatie, renovatie, netwerkvorming en het bouwen van een gemeenschap. Het is lopen op eieren dan wel vechten tegen de bierkaai in een land waar vooruitgang, opportunisme en hebzucht de ontwikkeling bepaalt en behoorlijk uiteenlopend over de koloniale periode wordt gedacht. Bovendien bekommert de overheid zich alleen in theorie om de bevolking of erfgoed. Er is deze maand nog een groot gebouw-in-aanbouw ingestort (NOS).

Over Janfrans van der Eerden

JanFrans van der Eerden is architect te Amsterdam en combineerde dat met lesgeven aan de Hogeschool van Amsterdam en de TU Delft. In 1978 vertrok hij voor SNV als jonge ingenieur naar Kisumu, een stad aan het Victoriameer, en werkte bij een bouw-coöperatie. Tijdens zijn masterstudie aan de TU Delft werkte hij 7 maanden bij monumentenzorg in kuststadje Lamu, thans een UNESCO-moment. Vanaf 2007 bezoekt hij Kenia jaarlijks en van 2017-2019 doceerde hij aan universiteiten. Vanaf de oprichting in 2016 is hij bestuurslid van de HTK en organiseerde hij excursies voor Vrienden van de HTK. Tweemaal leidde hij een studiereis voor Nederlandse architecten naar Nairobi. Er verscheen een architectuurgids NBO24 voor Nairobi.

Foto: Wakulima Markt, 1965, Nairobi Town Council